Yousefi H. Identifying the Dimensions and Components of the Leadership Competency Model in organizational Universities. ihej 2026; 18 (1) :113-133
URL:
http://ihej.ir/article-1-2193-fa.html
استادیار گروه مطالعات حکمرانی آموزش عالی، موسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی، تهران، ایران ، Yousefi.iscs@gmail.com
چکیده: (374 مشاهده)
هدف: امروزه دانشگاهها بهعنوان سازمانهایی پیچیده با رسالت تربیت نیروی انسانی متخصص، نیازمند رهبرانی شایسته و کارآمد هستند. این نیاز در دانشگاههای سازمانی بهویژه دانشگاههای وابسته به نیروهای مسلح به دلیل مأموریتهای خاص و حساسیتهای راهبردی، مضاعف است. از اینرو، پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد و مؤلفههای الگوی شایستگی رهبری در دانشگاههای وابسته به نیروهای مسلح انجام شده است.
روش: پژوهش از نوع توسعهای‑کاربردی با رویکردی آمیخته (کیفی‑کمی) است. در بخش کیفی، ابتدا با مطالعات اسنادی و سپس مصاحبههای نیمه ساختاریافته که جامعه آن را خبرگان علمی و اجرایی دارای سابقه علمی یا مدیریتی مرتبط با موضوع پژوهش تشکیل میدادند و به شیوه نمونهگیری هدفمند 18 نفر انتخاب شده بودند، انجام شد. پس از انجام مصاحبه 16 ام اشباع نظری حاصل شد. دادههای این مرحله پس از گردآوری با استفاده از تحلیل محتوای عرفی تحلیل شد. در بخش کمی، پرسشنامه محقق ساخته میان 249 نفر که به شیوه نمونهگیری خوشهای از چهار دانشگاه نظامی انتخاب شده بودند، توزیع و دادهها با تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی بررسی شد.
یافتهها: در بخش کیفی، ۶۴ مؤلفه/شایستگی فرعی در قالب ۸ بعد اصلی شامل تفکر راهبردی، مدیریتی، علمی، ارتباطات، شناختی، فردی، ارزشی و اخلاقی، و نفوذ شناسایی شد. در بخش کمی، تمامی ابعاد تأیید شدند و ابعاد «نفوذ»، «ارزشی و اخلاقی» و «فردی» به ترتیب بیشترین میزان همبستگی را با شایستگی رهبری نشان دادند.
نتیجهگیری: الگوی نهایی شایستگیهای رهبری در دانشگاههای سازمانی وابسته به نیروهای مسلح از ۸ بعد و ۶۴ مؤلفه تشکیل شده است که ابعاد نفوذ، فردی، و ارزشی‑اخلاقی از بالاترین اولویت برخوردارند. این الگو میتواند مبنایی برای گزینش، آموزش و ارزیابی رهبران این دانشگاهها قرار گیرد. پیشنهاد میشود در انتخاب و توسعه رهبران، به ترتیب به شایستگیهای نفوذ، فردی و ارزشی‑اخلاقی توجه بیشتری شود.
نوع مقاله:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي دریافت: 1405/2/1 | پذیرش: 1405/3/10 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/3/26